Logboek

Noordzee virus: The Northseadivers diva's en de Marinier.

Het paasweekend ziet er uitstekend uit om te gaan wrakduiken. We maken al plannen om te gaan duiken op de zaterdag en de zondag. Ernst zit wel in de nachtdienst, dus Coen vraagt op welke tijd hij kan. Ik kan het niet laten en antwoord tussen 10:00 en 15:00 dan ben ik mooi voor het eten weer terug. Een grapje natuurlijk. Ondertussen op mijn familie app, maar even vragen wanneer het eieren zoeken ook alweer was, met de opmerking dat ik de zaterdag en de zondag aan het wrakduiken ben. Het was dus wel op de zondag dus dit ga ik missen! Het vertrek voor de zaterdag werd vastgesteld op 7:30 een mooie tijd dus ik vertrek even voor 6:00 van huis. Ik zie mooi de zon omhoogkomen uit het IJsselmeer en denk yess we gaan weer duiken! Bij de boot aan gekomen zie ik Coen alweer druk aan het poetsen, de grapjassen hadden de steigers waar de boten aanliggen schoongespoten. De boten zijn niet ontzien en zitten onder de troep! Ja en wij komen natuurlijk niet aan boord van een smerig schip. Nadat Coen een beetje is afgekoeld zegt hij, het zicht kan wel tegenvallen. Dit hebben ze al gehoord van de Vissers. Bij het vertrek staat de sluis al voor ons klaar daarna pikken we Jeroen nog even op en gaan we op weg naar het vlakke zeetje. Bij ons eerste wrak aangekomen zien we hoe slecht het zicht daadwerkelijk is. Na een meetlint te laten zakken zagen we na 30 cm al niets meer. We maken toch even een scan en gaan daarna door na het volgende wrak wat verder naar buiten, ook hier is het zicht niet beter. Dus besluiten we te gaan scannen en na een aantal mooie plaatjes te hebben gemaakt wil Jeroen toch bij een wrak te duiken.

Het zicht lijkt hier ook ietsjes beter misschien wel 0,5mtr. zicht.

Ik besluit af te wachten en ook Ernst heeft geen behoefte om te water te gaan. We willen toch wel minimaal onze uiteinde van de flippers zien! Ondertussen is Jeroen te water gegaan en we zien hem over het wrakveld zwemmen en na bijna een kwartier krijgt Ernst toch wel spijt dat hij niet te water is gegaan.

Na ruim een twintig minuten komt ook Jeroen weer boven.

Het eerste wat wij vragen hoe is het zicht? Het blijkt dat we toch een verdraaid goede keuze hebben gemaakt. De uiteinde van de vinnen waren absoluut niet te zien volgens Jeroen en hij had ook alleen maar het wrak gevoeld. Jeroen plaagt ons dat we ons als verwende verwaande diva's gedragen, hij heeft wel een beetje gelijk natuurlijk als je met zo'n vlakke zee niet te water gaat.

Omdat het duiken toch niks is gaan we nog even door met scannen. Het levert ons weer veel info op, we krijgen het nog druk als we al deze punten allemaal willen onderzoeken. Na het scannen sturen we weer aan op Den Helder.

In de haven komen we nog een redelijk nieuw schip tegen die gebouwd is door de scheepswerf van de SS Nordlyset namelijk de Flensburger schiffbau.  

Mijn Noordzeevirus heb ik deze keer niet zijn zin gegeven, omdat ik al veel te verwend ben met goed zicht. Hopelijk knapt het zicht gauw op. We staan al te popelen om weer onderzoek te gaan doen!

Groetjes Richard

De identificatie van de SS Nordlyset

Op een mooie nazomers oktoberdag vertrokken wij (Joost Verkerke en Miranda Schagen) met een afgeladen busje vanuit Zierikzee naar Den Helder. Een rit van dik 2 uur voor één duikje op de Noordzee. Coen Onstwedder van Northseadivers had ons al ingefluisterd dat het een ondiep duikje zou worden met doodtij en dat we dus lekker lang konden duiken. Verder wilde Coen weinig zeggen over de geplande duik waardoor Joost de indruk had dat het iets bijzonders zou zijn. Ruim voor de afgesproken tijd kwamen wij aan bij haven waar Richard Kooistra al aanwezig was. Alvast even gezellig babbelen en de duikspullen gereed maken zodat deze direct de boot in kunnen als de kapitein er is. Coen Onstwedder (de Kapitein van de MAC.O) en Peter Vet kwamen kort daarop ook aan, de boot werd voorbereid, volgeladen en verderop zouden wij onze laatste duikbuddy voor deze duik ophalen:  Jeroen Lemmen. Ondertussen had Coen al contact gelegd met de sluis zodat we daar niet lang op hoefden te wachten. We pikte Jeroen op bij de KNRM steiger en voeren via het Molengat richting de Noordzee.

Hoe het project tot stand kwam

Onderweg vertelde Coen dat zij met een groepje duikers bezig zijn met de NAS 2 opleiding. Dit is een opleiding  van de Engelse organisatie Nautical Archaeology Society.

Het team waarmee de opleiding wordt gedaan bestaat uit 5 personen behorende bij de Northseadivers:  Ernst Jongejan, Leonard Smiet, Richard Kooistra, Erik Bronsveld en Coen Onstwedder. De basisopleiding, de NAS1, hadden zij in 2017 afgerond en dit was zo goed bevallen dat zij verder wilden met de NAS2. Waarbij je tijdens de NAS1 (basiscursus) nog volop begeleidt wordt moet je voor de NAS2 alles zoveel mogelijk zelfstandig doen. Je moet een plan van aanpak schrijven en als deze is goedgekeurd door de rijksdienst mag je pas verder met het project. De eerste keus  van  het team van Northseadivers viel op een interessant houten wrak. Helaas verdween dit wrak

weer onder het zand waardoor de 2e keus viel op het wrak wat op de kaart aangeduid stond als zijnde de Mary Emma. Hier waren echter twijfels over en dus een geschikte keus voor de NAS2. Coen verteld: “De Mary Emma was een houten schoener gebouwd in Bridgewater Engeland. Na de eerste duik en eerste scan werd het al gauw duidelijk dat het een stomer was. Na filmbeeld bekeken te hebben bleek dat hier een tweecilinder stoommachine op stond. Ernst Jongejan had de gedachte dat het ook de SS Wandle kon zijn. Het team werkend aan de NAS2 zijn toen op zoek gegaan naar gegevens van de SS Wandle. De vorm van de fundatie van de motor deed mij denken aan een machine van T. Richardson and Sons Hartlepool Engeland.

De beelden komen overeen met de gevonden tekening.” Het wrak heeft dus al wat hoofdbrekens gekost en het enige wat er dan nog ontbreekt is bewijs. In 2016 is er ook al eens op het wrak gedoken maar toen lag het wrak veel meer onder het zand.

Integrale wet voor het cultureel erfgoed

Zoals de website van het cultureel erfgoed ons verteld: “Sinds 1 juli 2016 is er één integrale wet die betrekking heeft op onze museale objecten, musea, monumenten en archeologie op het land en onder water. Samen met de nieuwe Omgevingswet maakt de Erfgoedwet een integrale bescherming van ons cultureel erfgoed mogelijk.” Afgelopen voorjaar werd er een plan van aanpak gemaakt welke werd goedgekeurd, wat weer betekend dat men mag beginnen met het onderzoek! Dit houdt in dat de Nothseadivers in samenwerking met de Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed (RCE) het wrak gaat identificeren. In het kader van de pilot mocht het team objecten ter identificatie mee naar boven nemen. Alleen artefacten welke kunnen bijdragen aan de identificatie van het wrak mogen geborgen worden als de identiteit nog niet bekend is. Coen heeft tijdens deze opleiding nauw contact met Johan Opdebeeck, Rijksarcheoloog en Maritiem archeoloog, Johan begeleidt het team en is nauw betrokken bij het gehele project.

Duikbriefing

Nadat Joost en ik bijgepraat zijn over het project gaf Coen ons de briefing over het wrak. Tijdens de duik moesten we dan ook goed bekijken waar wat ligt zodat we achteraf dit geheel konden uittekenen. Als elke duiker dit doet en je legt de tekeningen over elkaar heb je een goed beeld van het wrak. Na een korte tocht kwamen we al bij het wrak aan en maakte Coen voor ons een mooie scan zodat wij een beetje beeld hadden hoe het wrak er beneden uitzag. Het anker erin en om 10:30 uur lagen we in het water.

Na 2 meter dalen zagen we het wrak al liggen en het zicht was erg goed voor zo onder de kust. We waren ongeveer in het midden van het wrak geankerd en zwommen eerst naar schroef en volgden onze weg via de schroefas naar de motor. Het viel ons direct op dat er een laagje zand weg was doordat er veel oud hout lag wat er nog nieuw uitzag. Niet begroeid of aangevreten, alsof dit hout er korter lag dan al het andere hout. Ook andere vaste onderdelen zoals pijpen zagen er ‘schoon’ uit wat er op wijst dat er een zandlaag van het wrak af is. Al snel zag Joost iets in een soort kist liggen, een klein randje wat op een bord leek en Joost begon te kijken of hij dit object uit het zand gegraven kreeg. Doordat het zand erg fijn is verdween Joost echter al snel in een stofwolk en begon enthousiast naar mij te seinen dat ik moest komen. Ik keek, maar zag werkelijk waar niets en dus op de tast voelen waar hij mee bezig was. Ik keek zo dichtbij mogelijk en dacht: “O, wat leuk, hij heeft een bord gevonden.” Ondertussen een beetje graven en voelen en dat ‘bord’ kreeg toch wel een rare vorm waardoor ook ik al snel doorhad dat dit geen bord was. Wat het dan wel kon zijn? Ik had geen flauw idee. Joost probeerde ondertussen het zicht wat beter te maken door het zand weg te waaien waar hij natuurlijk niet in slaagde en er behoorlijk lollig uit zag. Ondertussen kreeg ik geen enkele beweging in het object en doordat ik ook niets zag ben ik gestopt met graven. Peter kwam al snel bij ons en zag waar Joost mee bezig was en ging verder helpen. Peter en Joost hadden beiden ook een groot vermoeden wat zij aan het uitgraven waren en waren zeer gemotiveerd om dit uit de klei te trekken. Na 20 minuten graven door 2 man sterk kwam er dan een fantastische mooie bel uit het zand! Joost duwde de bel in mijn handen en ik probeerde te lezen wat er op stond. Ik kon er geen naam uit wijs maken maar wist 1 ding zeker: Coen, het is geen van de 2 die jij in gedachten hebt! Razend enthousiast zwemmen wij richting de ankerlijn en komen wij Jeroen tegen. We proberen te laten zien wat we hebben maar Jeroen lijkt het niet goed te zien aangezien we alleen maar een OKE-teken krijgen.. Een bel geeft die reactie niet en we zorgen dat hij de bel goed ziet en beseft wat het is. Het kwartje valt en ook hij is razend enthousiast, feliciteert Joost en wij vervolgen onze weg naar boven. Boven aangekomen roepen we Coen dat hij moet komen met zijn camera. Coen ziet er zichtbaar zenuwachtig uit en vraagt wat we hebben. “Hebben jullie een motorplaat of een bel gevonden?” Wij beantwoorden deze vraag door de bel op het dek te plaatsen en Coen slaat bijna stijf achterover.

Dit had hij niet verwacht en zeker de naam niet die erop staat: Nordlyset 1877 Kjobenhavn. Stotterend wil hij al iedereen gaan bellen om te vertellen dat het wrak is geïdentificeerd als zijnde de SS Nordlyset. Hij maakt een dansje van vreugde, zo blij is hij! Nadat er uitvoerig foto’s zijn gemaakt wordt de bel veilig op het dek gezet en besluiten wij nog even verder te duiken. We zien nog heel veel andere mooie onderdelen van het wrak en zorgen dat we goed weten wat waar ligt en hoe de contouren van het wrak liggen. Doordat het voorheen een stalen schip was doet de hoeveelheid aanwezige hout vermoeden dat dit o.a. van het dek en de in-opbouw kan zijn. Ook liggen er veel koperen pijpen, afsluiters, 4 grote ankers bij elkaar gestapeld en dit alles onwijs mooi begroeid met het leven wat de Noordzee biedt! Met een totale duikduur van dik 1,5 uur zijn we klaar om het anker te lichten en weer naar boven te gaan. We zijn de laatste duikers en Joost schiet het anker omhoog en langzaam vervolgen we onze weg naar boven. We kijken nog 1 keer achterom en langzaam zien we het wrak onder ons verdwijnen. Wat een onwijs bijzondere duik was dit!

Na de duik

Weer boven moeten we allemaal nog even met de bel op de foto, dit maak je ten slotte zelden mee! Coen belt direct met Ernst en zet hem op speaker om te vertellen wat wij hebben gevonden en dat daarmee het wrak is geïdentificeerd. Uiteraard is iedereen reuze enthousiast, blij en trots, zo ook de Rijksarcheoloog welke direct gebeld is om te vertellen dat wij de haven in varen met een bel van het wrak. Zo enthousiast en blij als dat wij zijn, 1 ding moeten we voorlopig doen: onze mond houden. Eerst veel regelwerk om alles in goede banen te laten leiden zodat het nieuws in 1 keer naar buiten kan. We varen terug naar huis en zijn driftig op zoek naar meer informatie over dit wrak. Hoe is dit wrak ten onder gegaan?

Ondergang van de SS Nordlyset

Op de website van de KNRM staat de ramp als volgt beschreven: Op 18 december 1877 strandde het Deense stoomschip Nordlyset tijdens een zware noordwesterstorm op de noordpunt van de Noorderhaaks. Met veel inspanning lukte het de roeiers langszij te komen. Voor een tweede reddingspoging zou geen tijd meer zijn, dus de gehele bemanning -23 koppen tellend- moest in één keer aan boord worden genomen. Het rapport vermeldt de afloop: “Men had slechts te kiezen tussen verdrinken of zich allen tegelijk in de reddingboot te wagen. En de waarlijk edele bemanning van de reddingboot maakte geen bezwaar allen op te nemen en daardoor, anderen willende redden, eigen leven in hoge mate in de waagschaal te stellen. Bij het roeien naar de benedenwinds gestoomde sleepboot werd de boot meegesleurd door een hoge breker en sloeg om”.  Zeven Denen, reddingbootschipper D. Stein en roeier D. Bethlehem verdronken. Deze tocht was de eerste onder leiding van schipper Stein.

Gezonken Reddingen

Tijdens het vervolgonderzoek hebben we ontdekt dat de rederij Norden nog altijd bestaat. Coen heeft contact opgenomen met deze Deense rederij en zij reageerde direct enthousiast op deze vondst. De rederij kwam direct met technische gegevens over de Nordlyset en voorzag het team van alle benodigde informatie welke nodig is om het rapport en het verhaal af te maken. Daarnaast werd er direct een persbericht uitgegeven dat 1 van hun schepen na 141 jaar is teruggevonden.

Medewerkers van de rederij vertelden dat dit schip voor hun ook veel waarde heeft omdat tijdens de ramp 1 van de medeoprichters van de rederij Norden is overleden: Daniel Wright. De voorbereidingen voor een tentoonstelling in augustus 2019 zijn in volle gang. Deze tentoonstelling wordt in samenwerking met de KNRM gehouden over wrakken in de Noordzee en zal plaatsvinden in Den Helder. Donderdag 8 november hebben wij, 1 maand na de vondst, de bel overhandigd aan het Reddingsmuseum in Den Helder.

In overleg met de rederij blijft de bel nog te zien tijdens de tentoonstelling totdat de bel door het team van de Northseadivers teruggebracht wordt naar zijn rechtmatige eigenaar: Norden, De rederij zal de bel opnemen in de collectie van het bedrijfsmuseum.

Dankwoord Northseadivers

Het vinden van de bel was natuurlijk maar het topje van de ijsberg. Het team van Northseadivers is al dik 5 maanden intensief bezig met duiken op dit wrak. In de periode daarvoor  hebben zij veel uitzoekwerk gedaan. Ook na de vondst van de bel zijn zij zich blijven inzetten, het opsporen van de eigenaar en het opzetten van de tentoonstelling.

Zonder hun inzet en toewijding was dit nooit tot stand gekomen!

Miranda van Joost en een beetje van de Mac.O

6 oktober 2018.

Het weer zag er goed uit voor zaterdagmorgen, in de middag zou het weer veranderen, dus voor 1 duik naar zee. Peter was wat aan de late kant maar maakte dat op A7 weer goed. Om even over 09.00 waren we bij de haven. Richard, Miranda en Joost stonden al te wachten. Boot gestart, sluis geroepen en varen maar. Zonnetje scheen er lekker overheen, dus dat was top. Bij de sluis even wachten die was al druk aan het schutten. Deuren gingen direct achter ons dicht. Waren een kwartiertje later bij Jeroen die we oppikten bij de KNRM steiger. Daarna naar het Molengat en bij de Molengat Echo naar buiten. Het verliep spoedig er stond een lekkere deining waar we op kruissnelheid op door konden. Om 10.20 uur kwamen we bij het wrak aan. Eerst even scannen zodat Joost en Miranda ook een beeld van het wrak kregen. Toen het anker erin en wachten op de kentering. Om 11.00 uur konden ze te water, het zicht was voor in de gronden geweldig.

In de gronden hebben we daar een enorme lange kentering dus de flessen konden leeg gemaakt worden. En dat gebeurde ook wel. Het was omdat moeder natuur er voor zorgde dat een sanitaire stop noodzakelijk werd anders bleven ze onder.

Iedereen was zeer enthousiast over deze duik en de verhalen barsten los aan dek, heb je dat gezien en daar, wat was dat? etc etc.

Rustig voeren we weer terug naar Den Helder en nadat de boot weer schoon was gemaakt namen we afscheid.

Was een topduik!

Coen van de Mac.O

20-10-2018

Questduik

Een tijdje geleden kwam Erik Bronsveld met het verzoek of het mogelijk was om iemand van Quest en Cor Kuyvenhoven mee te nemen voor een artikel in het blad Quest. Cor neemt dan foto’s en jullie worden dan geïnterviewd. Nou dat kan wel zij ik tegen Erik, gaat die man dan ook duiken of blijft hij boven was mijn vraag. Ja hij gaat mee. Nou dan hoop ik dat het redelijk weer is. En voor dit weekend zag het er redelijk uit, dus afgesproken voor de zaterdag. Om 07.45 uur vertrek en s’avonds om 19.00 uur weer terug was de planning. Iedereen was op tijd. Cor had gevraagd of er duikers waren die Paul(Quest) konden begeleiden naar beneden en op het wrak. Dus Richard en Ernst namen deze taak op zich. Duikspullen waren door Erik verzorgd en Paul had zelf een pak gehuurd. In de haven werden er al veel foto’s gemaakt door Cor, zodat het laden vastgelegd werd. De touwtjes gingen los en we voeren naar de sluis, sluis stond al bijna klaar zodat we al snel konden schutten.

Nu was er niet zoveel haast want we waren op tijd en de kentering duurde wel 2,5 uur. Dus tijd genoeg. In de sluis bakkie koffie en koekie en daarna naar buiten. Om 08.30 voer ik tussen de pieren van haven Den Helder en kon het gas erop. Met 15 knopen voeren we naar het Molengat, het zag er goed uit. Een klein ribbeltje tussen Marsdiep en Molengat, maar in het Molengat viel het mee. Maar bij de Molengat Echo zag het er anders uit, golven met kleine kopjes erop zo hier en daar. Daar draaiden we richting de zuid om koers te zetten naar de gronden bij Noorderhaaks. De ruitenwissers konden aan en ik hoorde iemand al zeggen het hobbelpaard is weer in zijn element. Het was een vervelend hobbelig golfje die van alle kanten kwamen, dus voor iemand met een zwakke maag en evenwicht probleempje was dit geen goede dag. We kwamen in de buurt van het wrak, we wilde het anker tussen de ketels en de stoommachine gooien. Dus toen ik bij het wrak aankwam gaf ik een brul gooi, maar er gebeurde niets, de mannen waren zo druk in gesprek dat het anker nog op zijn plekkie lag. Een hoop gelach van achter.  Nadat ik het wrak voor de derde keer aanvoer gaf ik het sein, gooi. Het anker lag op de goeie plek.

De mannen kleden zich allemaal om voor de eerste duik, ondertussen maakte Cor foto’s van Paul zodat het een complete basis zou hebben voor het artikel. De boot lag behoorlijk te slingeren waardoor Paul probeerde strak voor zich uit te kijken, ik vroeg aan hem, gaat het? Nou zolang ik de vuurtoren in beeld hou gaat het zei hij.

Ik kon de eerste duikers vrijwel helemaal volgen tot de bodem, het was kraakhelder. Met wat haperingen ging ook Paul naar beneden, het was zijn eerste duik op de Noordzee.

Maar met Richard en Ernst bij zich moet alles goed gaan. Paul zijn eerste duik op de Noordzee duurde 37 minuten,

hij dook in natpak, toen hij weer aan boord was stond hij een beetje te rillen, ik zei tegen hem kleed je maar gauw om dan kom je weer op temperatuur. Ik vroeg aan hem, wat vond je ervan en wat heb je gezien? Nou om eerlijk te zijn, ik heb het wrak gezien, maar wat ik gezien heb, geen idee. De mannen wezen mij van alles aan, maar ik heb geen idee.  De golven waren ondertussen  wat hoger geworden en de berichten voor Den Helder waren nu niet bepaalt optimaal. De laatste duiker schoot de ballon omhoog. Normaal zouden we blijven liggen maar dat had niet goed uitgepakt voor Paul. Toen alles weer aan boord was voeren we via het Molengat naar de Oostkant van Noorderhaaks om daar bij de zeehonden in de luwte te gaan liggen.

We hoopten dat de wind een beetje zou gaan liggen en dat vanmiddag met de vloed de golven wat zouden inzakken. We spraken af dat als we vanmiddag die kant op zouden gaan dat iedereen zijn spullen klaar zouden zetten en pakken aan zouden doen, zodat we met deze golven snel te water konden. In deze rusttijd kon Paul zijn vragen stellen aan de bemanning. Dus het was goed dat we in kalm water lagen. Ook dit keer kwam het Northseadivers certificaat voor eerste wrakduik op de Noordzee uit de tas. Richard gaf Paul zijn certificaat en feliciteerde hem met de eerste Noordzeeduik. Om 16.00 uur startte ik de motor en voeren we weer naar het wrak, ik zou gelijk bij de eerste keer het sein geven, dus anker klaar houden. Om 16.30 uur zat ik op het wrak en lag het anker precies op de plek waar ik hem wilde hebben. De duiksets gingen aan en een voor een plonsden ze overboord.

Je kon zien dat Paul nu wat rustiger was en ging in een keer naar beneden. Ook nu zag het water er top uit.

Cor maakte de ene foto na de andere, dus dat zat wel goed. Paul kwam met Cor als eerste weer terug, Paul moest nog even blijven liggen zodat Cor wat foto’s aan de oppervlakte kon maken. Ik had ondertussen het water op het gas gezet voor de saté. Richard kwam als derde weer aan boord. Toen ook Ernst weer aan boord was en de spullen opgeruimd nam Richard eerst het roer en daarna Ernst zodat ik het eten kon opwarmen.

In het Molengat was het eten klaar en met een lekker biertje erbij smaakte het wel. Om 19.00 uur lagen we in de sluis en rond 19.45 uur stapten we weer in de auto, was een mooie dag.

Coen van de Mac.O

Vakantie duik  13-9-2018

Het zag er redelijk uit op de verschillende weerapps voor donderdag. Ernst en leonard hadden er wel zin in. Dus met drie man naar buiten, was prima weer, in de middag zou de wind wel wat aantrekken maar nu ging het nog. Er stond wel een behoorlijk NW deining. 1,5 meter was niet vreemd zo af en toe. Eerst naar een puntje waar we een tijd geleden waren geweest, even scannen maar het wrak liet zich slecht zien. Opeens hadden we wat referentie en een hobbel op de dieptemeter, dus een brul en het anker ging overboord. De mannen konden direct omkleden en te water. Ernst ging als eerste en Leonard even later.

We zouden 1 duik maken en daarna ons onderzoek gaan scannen. Maar voordat ze te water gingen kreeg ik al te horen dat ze wat lucht over gingen houden. Dat kwam ook mede omdat de sluis schutproblemen had. Die kon namelijk alleen over de vloed schutten, dat betekende dat we laat naar binnen konden. Dat werd wel avond. Ze bleven evengoed 45 minuten weg. Het windje trok wel wat aan, ik had sinds lange tijd ook weer eens last van wat misselijkheid door de golfjes. Dus toen de mannen boven waren heb ik even een tukkie gedaan. Hierna kwamen we bij ons wrak aan die we moesten scannen, Leonard ging varen en ik hield mij met de sonar bezig. Na zo’n 16 keer over het wrak te zijn gevaren, nam ik het roer weer over. We wilden op de kop ankeren, dus bij de tweede keer gaf ik het sein. Het anker lag prima in het wrak. Het weer begon redelijk te betrekken, donkere wolken dreven boven boven ons hoofd, windje zette redelijk aan, deining werden echte golven.

Om 15.30 uur konden ze al te water, Ernst als eerste weer gevolgd door Leonard.

Ernst was al na een halfuurtje terug, die had redelijk de smoor erin, want het zicht was perfect maar de lucht was op. Leonard bleef zo’n 45 minuten onder. Die had op een gegeven moment dat hij zelfs op de bodem heen en weer werd geslingerd door de golven, dus die kwam maar omhoog omdat hij dacht dat ik het wel zat was om zo de hele dag heen en weer geslingerd te zijn. Nadat alles weer opgeruimd en vastgezet was ging het gas erop, de golven kwamen van opzij over bakboord, dus zo zaten we op een top van een golf om daarna tussen de golven te verdwijnen.

We konden zo lekker doorstomen en met 16 knopen op de gps liepen we het Molengat binnen. En af en toe werden we stevig tegengehouden door een brekertje op de kont.

We waren rond 17.00 uur in de haven, we kregen van de sluis te horen dat we rond 19.00 a 19.30 uur konden schutten. Dan maar voor de brug afmeren en eten halen. Patat met kibbeling, dat ging er wel weer in na een dagje harde arbeid. Om 19.00 uur konden we de sluis in, om 19.35 uur was alles weer opgeruimd en schoon voor de volgende trip.

Coen van de Mac.O